Zera Yacob

Agora

Zera Yacob

według tradycji 1599–1692

Pierwsze przybliżeniecelowe uproszczenie – portret mówi więcej

Przypisywana mu Hatata uczy: sprawdzaj każde roszczenie religijne w świetle rozumu, który Bóg dał każdemu – a przekonasz się, że wszyscy ludzie są równi.

Umiejscowienie

Filozofia afrykańska i afrykańskiej diaspory · Afryka na południe od Sahary · Religia, Epistemologia, Etyka

Etiopski myśliciel, który ukrywając się w jaskini przed prześladowaniami, badał wszystkie roszczenia religijne w „świetle rozumu” – zapisane w Hatata (1667). Jej autorstwo jest przedmiotem sporu od 1920 roku: Conti Rossini przypisywał je misjonarzowi Giusto da Urbino, który dostarczył rękopis w latach 50. XIX wieku; Claude Sumner, Getatchew Haile i inni bronią autorstwa etiopskiego. Pytanie pozostaje otwarte.

Kluczowe idee

Badanie rozumowe (hatata)
Równość wszystkich ludzi
Krytyka autorytetu religijnego

Uczniowie: Walda Heywat

Otwórz na mapie gwiazd

Wpływ

Wpływ na 1

Walda Heywat uczeń/uczennica

uczeń/uczennica sporne ✓
Known only from the two Hatatas themselves: Zera Yacob’s treatise says he taught the sons of his patron Habtu, among them Walda Heywat, at whose request he wrote, and Walda Heywat presents his own treatise as his teacher’s continuation; the authenticity of both texts has been disputed since Conti Rossini (1920). C. Sumner, Ethiopian Philosophy II: The Treatise of Zär’a Ya‘ǝqob and of Wäldä Ḥeywat (1976); R. Lee, Mehari Worku & W. L. Belcher (trs.), The Hatata Inquiries (2023)
Źródło: także w Wikidanych · Wikidata
Walda Heywat › ok. 1630–1700

Dzieła

1667Hatata (Badanie)
Autobiograficzne badanie: wszystkie religie głoszą, że mają prawdę, ale tylko rozum może rozstrzygnąć, czego naprawdę chce Bóg. (Jej autorstwo od dawna jest przedmiotem sporu.)

Stanowisko

Zera Yacob’s Hatata (“inquiry”) of 1667, written at the request of his pupil Walda Heywat, records his reflections. Seeing Christians, Muslims and Jews condemn one another, he asked how to know who is right, and answered: by the light of reason God gives every human. God exists and is good, but scriptures are human works and must be tested; rules that contradict reason and the order of creation, such as monastic celibacy or the subordination of women, cannot be God’s will. All humans are equal. Its authorship has been disputed since 1920, when Carlo Conti Rossini attributed it to the Capuchin missionary Giusto da Urbino, who had supplied the manuscript in the 1850s; Eugen Mittwoch added linguistic arguments in 1934. Claude Sumner and others defended Ethiopian authorship from the 1970s, the historian Anaïs Wion has since renewed the doubts, and scholars remain divided.

Życie i kontekst

Zera Yacob was born in 1599 near Aksum in Ethiopia to a poor farming family and received a traditional church education. When King Susenyos favored Catholicism, he was denounced and fled, living for about two years in a cave near the Tekezé river. He then settled at Enfraz, where he worked for a wealthy man named Habtu, married and taught. According to the text, he died in 1692.