Dzieło · Filozofia wschodnioazjatycka
Wyważone rozprawy (Lunheng)
Osiemdziesiąt pięć esejów, z których jeden zaginął, poddających przekonania epoki Han – znaki wróżebne, duchy, wszechwiedzę mędrców – próbie obserwacji i argumentu: Niebo działa spontanicznie i bez celu, a krytyce poddani zostają nawet Konfucjusz, Mencjusz i Han Fei.
Wprowadzenie
The “Lunheng” – the title means roughly “discourses weighed in the balance” – is a collection of 85 essays, one of them lost, that Wang Chong wrote over many years in the second half of the first century. He summed up its aim in a phrase: to hate falsehood. Chapter after chapter takes up beliefs of his time – that Heaven sends portents and disasters in response to rulers’ conduct, that the dead become ghosts, that sages know things without learning – and tests them against observation, analogy and the consistency of the texts themselves. Chapters 28 to 30 apply the same method to Confucius, Han Fei and Mencius. The book circulated little at first and was later censured for its attacks on the sages; Alfred Forke’s English translation (1907–11) made it known in Europe, and twentieth-century Chinese scholars read it as an early example of a critical, evidence-based attitude.
Czytaj pełny tekst
Wolny pełny tekst, często starsze wydanie lub przekład
Powiązania
Krytykuje
- Dialogi konfucjańskie (Lunyu)ok. 450 p.n.e. · Konfucjusz
- Mengzi (księga)ok. 300 p.n.e. · Mencjusz
- Han Feiziok. 235 p.n.e. · Han Fei
Stan na listopad 2026 · Ulepsz tę stronę · Jak powstaje Agora